HienHuu.comHiện Hữu
Nhận nhà và việc sau khi mua

Ngày nhận nhà cũ: đi lại một vòng so với lúc xem, chỗ nào khác thì xử lý ra sao

Ngày nhận nhà cũ nên đi lại đúng lộ trình lúc xem, mang theo ghi chép cũ, chốt chỉ số, kiểm đồ để lại và ghi mọi chỗ khác vào biên bản trước khi cầm chìa.

Two adults seen from behind walking slowly through an empty older tube house living room with patterned floor tiles, morning light from the open front door, wide shot

Ngày nhận nhà cũ, việc quan trọng nhất là đi lại đúng lộ trình đã đi lúc xem nhà, cầm theo ghi chép và ảnh cũ để so từng chỗ, rồi ghi mọi điểm khác biệt vào biên bản trước khi nhận chìa. Chỗ nào hỏng thêm, đồ nào thiếu, ai chịu trách nhiệm, sửa hay trừ tiền, hạn bao lâu: tất cả cần chốt bằng chữ ngay trong buổi đó, vì qua hôm sau rất khó chứng minh cái gì có từ trước.

Giữa lần xem nhà cuối cùng và ngày giao nhà thường cách vài tuần, có khi vài tháng. Trong khoảng đó chủ cũ dọn đồ, thợ vào tháo lắp, trời mưa bão, cây cối mọc thêm. Bài này đi theo đúng trình tự một buổi nhận nhà: chuẩn bị gì ở nhà, đi thế nào, so cái gì, gặp chỗ khác thì xử lý theo mức nào, và giấy tờ nào phải cầm về.

Chuẩn bị trước ngày nhận: lấy lại ghi chép và hẹn đủ người

Buổi nhận nhà chỉ có giá trị khi có thứ để so. Tối hôm trước, lấy lại cuốn sổ ghi chép, ảnh và đoạn phim quay lúc xem nhà, xếp theo đúng thứ tự phòng. Nếu có biên bản kiểm tra của thợ hoặc kỹ sư đã đi cùng, in ra hoặc mở sẵn trên điện thoại. Đọc lại hợp đồng mua bán, đánh dấu những điều khoản nói về hiện trạng, đồ để lại, ngày giao, việc chủ cũ cam kết sửa và khoản tiền còn giữ lại. Đây là bốn thứ sẽ được hỏi tới trong buổi nhận.

Hẹn chủ cũ vào ban ngày, đủ ánh sáng, tốt nhất buổi sáng để còn thời gian xử lý nếu phát sinh. Người đứng tên bên bán nên có mặt; nếu họ uỷ quyền cho người khác, xem giấy uỷ quyền có ghi rõ quyền bàn giao nhà và ký biên bản hay không. Bên mua nên đi hai người: một người dẫn và hỏi, một người ghi chép và chụp ảnh. Một người vừa nói chuyện vừa ghi thì gần như chắc chắn bỏ sót.

Mang theo đèn pin, bút thử điện loại chỉ chạm vào lỗ ổ cắm để báo có điện, vài bóng đèn thử, một chậu nhỏ để đổ nước thử thoát sàn, và bản biên bản bàn giao soạn sẵn. Biên bản soạn trước giúp buổi làm việc có khung, chủ cũ cũng dễ chấp nhận hơn so với việc ngồi viết tay giữa nhà trống.

Đi lại đúng lộ trình đã đi lúc xem nhà

Lộ trình giống lần xem giúp so sánh công bằng, không bên nào còn bảo “lúc trước chưa xem chỗ này”. Thứ tự gợi ý:

  1. Ngoài ngõ và mặt tiền: cổng, cửa cuốn, mái hiên, máng nước, hộp công tơ, ống thoát nước mưa xuống đất.
  2. Tầng trệt: sàn, chân tường, cửa sổ, bếp, chỗ đặt máy giặt, cửa thoát ra sân sau hoặc giếng trời.
  3. Cầu thang và lan can: lắc nhẹ tay vịn, nhìn các bậc có sứt mẻ mới.
  4. Từng phòng các tầng trên: trần, góc tường, cửa, ổ cắm, công tắc, điều hoà nếu được để lại.
  5. Từng nhà vệ sinh: xả bồn cầu, mở vòi nóng lạnh, đổ nước thử thoát sàn, nhìn trần tầng dưới ngay vị trí đó.
  6. Sân thượng, mái: lỗ thoát nước có bị lấp, bồn chứa nước, đường ống trên mái, chỗ chủ cũ đã tháo đồ.
  7. Cuối cùng là các chỗ khuất: gầm cầu thang, kho, tủ âm tường, trần thạch cao nếu có lỗ thăm.

Mỗi chỗ đi qua, người ghi chép đánh dấu “như cũ” hoặc “khác” kèm ảnh. Chỉ cần đi chậm và đều tay, một căn nhà phố ba bốn tầng thường mất một đến hai tiếng.

Những chỗ hay khác đi giữa lúc xem và lúc nhận

Khác biệt hay gặp nhất đến từ việc chủ cũ dọn đồ. Tủ, giường, kệ được khiêng ra để lộ mảng tường ẩm, sàn ố, lỗ khoan, dây điện chờ bị cắt. Đây không hẳn là hư hỏng mới, nhưng là chỗ trước đây bị che khuất. Cần ghi lại để phân biệt với những thứ thực sự hỏng do quá trình dọn đồ gây ra, chẳng hạn cánh cửa bị va sứt, kính vỡ, gạch lát nứt vì kéo đồ nặng.

Nhóm thứ hai là đồ đã thoả thuận để lại nhưng bị tháo đi hoặc bị đổi: bình nóng lạnh, điều hoà, đèn trần, rèm, tủ bếp, máy bơm, bồn nước. Cũng có trường hợp đồ vẫn còn nhưng là loại khác, cũ hơn cái lúc xem. Danh mục đồ để lại trong hợp đồng là căn cứ để đối chiếu, nên ghi theo từng món chứ không ghi chung “nội thất như hiện trạng”.

Nhóm thứ ba đến từ thời tiết và thời gian bỏ trống: thấm dột sau đợt mưa, nấm mốc trong phòng đóng kín, mối lên ở chân khung cửa, ống nước rỉ vì lâu không dùng, cống bốc mùi do xi phông khô nước. Một căn nhà để trống vài tháng thường “xuống cấp” rõ hơn người ta tưởng. Nhóm này nhiều khi không lỗi của ai, nhưng vẫn phải ghi để hai bên cùng biết và thoả thuận ai lo phần nào.

Gặp chỗ khác thì xử lý theo mức nào

Không phải chỗ khác nào cũng đáng dừng buổi nhận nhà. Chia theo mức giúp hai bên giữ được không khí làm việc:

MứcVí dụCách xử lý thường gặp
Nhỏ, sửa nhanhBóng đèn cháy, vòi rỉ nhẹ, tay nắm cửa lỏng, rác chưa dọnGhi vào biên bản, bên mua tự lo hoặc chủ cũ xử lý ngay trong buổi
Vừa, có chi phí rõKính vỡ, cánh cửa sứt, thiếu một món đồ trong danh mục, bình nóng lạnh hỏngGhi cụ thể, thoả thuận chủ cũ sửa trong hạn hoặc trừ vào khoản tiền còn giữ lại
Lớn, ảnh hưởng an toàn hoặc giá trịThấm dột mới, nứt mới ở tường chịu lực, mất điện cả tầng, đồ lớn bị tháo điTạm hoãn ký nhận phần liên quan, mời thợ hoặc kỹ sư xem, thoả thuận lại bằng văn bản
Khác với giấy tờPhần xây hoặc phá dỡ mới so với lúc ký hợp đồngDừng nhận, hỏi người làm nghề luật trước khi đi tiếp

Điều cần giữ là mọi thoả thuận đều có chữ: món gì, ai làm, làm tới khi nào, nếu không làm thì trừ bao nhiêu từ khoản giữ lại. Lời hứa miệng “mai anh cho thợ qua” rất hay bị quên khi tiền đã nhận đủ.

Chốt chỉ số và đồ dùng chung trong cùng buổi

Công tơ điện. Chụp mặt công tơ thấy rõ số, ghi chỉ số vào biên bản, hai bên cùng ký. Đây là mốc để chủ cũ trả tiền điện tới ngày giao và để bên mua làm thủ tục sang tên hợp đồng điện sau đó.

Đồng hồ nước. Làm giống công tơ điện. Nhân tiện khoá hết vòi trong nhà và nhìn đồng hồ vài phút: kim vẫn quay là có chỗ rò, ghi luôn vào biên bản vì đây là chi tiết dễ bị tranh cãi về sau.

Mạng, truyền hình, camera. Hỏi chủ cũ đã báo cắt hợp đồng chưa, thiết bị nào của nhà mạng phải trả lại, thiết bị nào để lại. Đầu ghi camera và bộ phát sóng nên được khôi phục cài đặt gốc trước mặt hai bên.

Phí dịch vụ chung. Nhà trong ngõ có quỹ chung, căn hộ có phí quản lý, phí gửi xe; hỏi tới tháng nào đã đóng, có khoản nào còn nợ, người phụ trách là ai để bên mua liên hệ tiếp.

Giấy tờ và chìa khoá cần cầm về

Ngoài bản gốc giấy chứng nhận và hợp đồng đã công chứng, buổi nhận nhà là lúc gom các giấy tờ của ngôi nhà mà chủ cũ còn giữ: giấy phép xây dựng, bản vẽ, biên bản nghiệm thu, hợp đồng với thợ, phiếu bảo hành thiết bị, biên lai thuế đất các năm gần đây, hoá đơn điện nước tháng gần nhất. Không phải nhà nào cũng còn đủ, nhưng thứ gì còn thì nên xin bản gốc hoặc bản chụp. Đây sẽ là nền của bộ hồ sơ ngôi nhà mà bên mua tự lập về sau.

Chìa khoá nên đếm theo từng cửa và ghi số lượng vào biên bản: cổng, cửa chính, cửa phụ, cửa sân thượng, tủ điện, hộp thư, điều khiển cửa cuốn, thẻ thang máy nếu có. Hỏi thẳng chủ cũ đã đưa chìa cho ai giữ hộ chưa, như người giúp việc, người thuê trước, họ hàng. Câu trả lời này quyết định việc đổi khoá cần làm gấp tới đâu.

Cuối buổi, đọc lại biên bản từ đầu đến cuối trước mặt hai bên rồi mới ký. Mỗi bên giữ một bản, ảnh và phim của buổi nhận lưu cùng thư mục với biên bản. Nếu có thoả thuận sửa trong hạn, ghi hạn đó vào lịch và hẹn ngày quay lại kiểm.

Khi nào không nên nhận nhà ngay

Có những tình huống bên mua nên đề nghị lùi buổi nhận hoặc chỉ nhận một phần. Nhà còn người ở mà chưa có thoả thuận ở thêm; đồ đạc lớn của chủ cũ còn để lại mà không có hẹn chuyển; phát hiện phần xây mới hoặc phá dỡ mới so với lúc ký hợp đồng; hư hỏng lớn mà chủ cũ không chịu ghi nhận. Nhận chìa trong những tình huống ấy dễ bị hiểu là đã chấp nhận hiện trạng.

Lùi buổi nhận không có nghĩa là huỷ giao dịch. Cách làm êm nhất là ghi biên bản làm việc, nêu rõ lý do chưa nhận, những việc mỗi bên cần làm và ngày hẹn lại. Khoản tiền còn lại theo hợp đồng thường gắn với việc giao nhà, nên nếu hợp đồng có điều khoản này, bên mua có cơ sở để giữ lại cho tới khi nhận được nhà đúng thoả thuận.

Với tranh chấp lớn hoặc hợp đồng viết không rõ phần hiện trạng, nên hỏi ý kiến người làm nghề luật trước khi ký bất cứ biên bản nào. Có thể hỏi luật sư trên AI Cố Vấn, mang theo hợp đồng và ảnh hiện trạng để câu trả lời sát với tình huống thật. Quy định cụ thể vẫn cần đối chiếu với Bộ luật Dân sự 2015 và văn bản hiện hành.

Câu hỏi thường gặp

Nhận nhà cũ cần kiểm tra những gì?

Kiểm lại toàn bộ những gì đã xem lúc mua theo đúng thứ tự: mặt tiền, từng tầng, từng nhà vệ sinh, sân thượng, chỗ khuất. Kèm theo là đồ để lại theo danh mục, chỉ số điện nước, chìa khoá và giấy tờ của ngôi nhà mà chủ cũ còn giữ.

Có cần lập biên bản bàn giao nhà cũ không?

Nên lập. Biên bản ghi ngày giao, chỉ số công tơ, đồng hồ nước, số chìa khoá, đồ để lại và mọi chỗ khác so với lúc xem. Khi có tranh cãi về sau, đây là giấy tờ cho thấy tình trạng ngôi nhà tại thời điểm bên mua nhận.

Phát hiện hư hỏng mới khi nhận nhà thì làm gì?

Chụp ảnh, ghi cụ thể vào biên bản và thoả thuận ngay: chủ cũ sửa trong hạn bao lâu hoặc trừ vào khoản tiền còn giữ lại. Hư hỏng lớn liên quan an toàn thì nên mời thợ hoặc kỹ sư xem trước khi ký nhận phần đó.

Chủ cũ tháo mất đồ đã thoả thuận để lại thì sao?

Đối chiếu với danh mục đồ để lại trong hợp đồng, ghi rõ món thiếu vào biên bản và đề nghị trả lại hoặc trừ giá trị tương ứng. Nếu hợp đồng chỉ ghi chung chung, việc đòi lại khó hơn, nên thương lượng bình tĩnh và có người làm chứng.

Có nên nhận nhà khi chủ cũ chưa dọn hết đồ không?

Chỉ nên nhận khi có thoả thuận bằng chữ về ngày chuyển nốt đồ và trách nhiệm nếu đồ để lại gây hư hỏng. Nếu không, đồ của chủ cũ trong nhà dễ gây tranh cãi về quyền ra vào và việc ai giữ chìa khoá.

Buổi nhận nhà cũ mất bao lâu?

Với nhà phố ba bốn tầng, đi kỹ thường mất một đến hai tiếng, chưa tính thời gian thoả thuận nếu có chỗ khác. Nên hẹn buổi sáng, đi đủ hai người và đừng hẹn thêm việc khác ngay sau đó để khỏi vội.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138